Bizden Haberler

Şirket Aracını Sigortasız Kişinin Kullanması Halinde Doğacak Cezalar

SGK ve İşveren Sorumlulukları Hakkında Bilgilendirme

Şirket adına kayıtlı ticari araçların, işletmede sigortalı olarak bildirilmeyen kişiler tarafından kullanılması, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından “kayıt dışı çalışma” kapsamında değerlendirilebilmektedir. Son yıllarda trafik denetimleri ile SGK veri kontrollerinin entegre yürütülmesi nedeniyle işverenler açısından ciddi idari para cezaları gündeme gelmektedir.

SGK Açısından Değerlendirme

Emniyet birimlerince yapılan yol kontrollerinde, ticari aracın sürücüsü ile SGK kayıtları karşılaştırılmaktadır. Aracı kullanan kişinin;

İşletmede sigortalı çalışan olmaması,

İşe giriş bildirgesinin verilmemiş olması,

Ücret ve prim bildirimlerinin yapılmaması

durumlarında işveren nezdinde kayıt dışı istihdam tespiti yapılabilmektedir. Kullanımın kısa süreli olması, akraba veya tanıdık tarafından gerçekleştirilmesi sonucu değiştirmemektedir.

Uygulanabilecek Başlıca Cezalar

Sigortasız bir kişinin şirket aracını kullandığının tespiti halinde işveren hakkında aşağıdaki yaptırımlar söz konusu olabilir:

İşe giriş bildirimi verilmemesi cezası: Her bir kişi için asgari ücretin 2 katı.

Aylık prim ve hizmet bildirimi cezası: Bildirilmeyen her ay için asgari ücretin 2 katı.

Eksik bordro/ücret bildirimi cezası: Aylık yarım asgari ücret tutarında.

Tekrar halinde ceza artışı: İhlalin tekrarı durumunda cezalar kademeli artarak 5 kata kadar çıkabilir.

Geriye dönük prim tahakkuku: Sigortasız çalıştırıldığı varsayılan süreler için prim borcu çıkarılabilir.

Cezadan Muafiyet Sağlayabilecek Durumlar

Şirket aracının üçüncü kişilerce kullanımında cezai riskten kaçınmak için aşağıdaki şartlara dikkat edilmelidir:

1️⃣ Araç Kiralama / Tahsis Durumu
Araç başka bir firmaya kiralanmış veya tahsis edilmişse ve sürücü kiracı firmanın sigortalı çalışanı ise sorumluluk kiracıya geçebilir.

2️⃣ Yazılı Sözleşme Zorunluluğu
Bu muafiyetin geçerli olabilmesi için mutlaka:

Yazılı kira veya tahsis sözleşmesi düzenlenmeli,

Araç kullanım süresi ve sorumluluklar açıkça belirtilmeli,

Vergisel ve yasal bildirim yükümlülükleri yerine getirilmelidir.

Sözleşmesiz kullanımlarda tüm sorumluluk araç sahibi işverende kalmaktadır.

Sonuç ve Öneriler

Şirket araçları yalnızca SGK’lı çalışanlar tarafından kullanılmalıdır.

Geçici kullanım dahi olsa sigortasız kişilere araç verilmemelidir.

Araç kiralama veya tahsis işlemlerinde mutlaka yazılı sözleşme yapılmalıdır.

Olası cezalar ve geriye dönük prim riskleri dikkate alınarak iç prosedür oluşturulması önerilir.